Kitba ta’ Carmel Galea Scannura<\/p>\n\n\n\n
Il-Fratellanza tal-Kur\u010bifiss bdiet torganizza l-Pur\u010bissjoni tal-\u0120img\u0127a l-Kbira.<\/p>\n\n\n\n
Tissemma’ g\u0127all-ewwel darba meta Mro. Gerolamo Ciumi n\u0127atar Rettur, imma sal-1694 l-ispejje\u017c me\u0127tie\u0121a kienu hekk kbar li ma tantx kont issib min kien lest jie\u0127u fuq spallejh ir-responsabbilt\u00e0 ta’ din il-kariga.<\/p>\n\n\n\n
Dak i\u017c-\u017cmien kienet mag\u0127rufa b\u0127ala l-Pur\u010bissjoni ta’ Kristu Mejjet.<\/p>\n\n\n\n
Fiha kienu jie\u0127du sehem il-fratelli flimkien ma’ tfal b’lanterni u tor\u010bi fidejhom, li kienu jimxu wara standard iswed.<\/p>\n\n\n\n
Il-pur\u010bissjoni kienet dejjem issir fil-g\u0127axija, \u0121ieli fit-tard, u dejjem nhar il-\u0120img\u0127a l-Kbira. L-ewwel darba li jissemmew il-vari huwa f’rapport finanzjarju ppre\u017centat fl-1699. Sa l-1702 kienu g\u0127adhom isiru l-ispejje\u017c biex jitlestew minn kollox. Dik il-\u0127abta sar ix-xog\u0127ol kollu me\u0127tie\u0121 bil-\u0127idma ta’ Giovanni Mamo, Argu\u017cin, li aktar tard in\u0127atar Rettur.<\/p>\n\n\n\n
Inventarju ta’ nofs is-seklu tmintax jindika lista tradizzjonali ta’ tmien vari li ma\u017c-\u017cmien inbidlu fis-seklu dsatax. Sal-1738, it-triq tal-pur\u010bissjoni kienet tie\u0127u lejn il-knisja \u017cg\u0127ira ta’ San Pawl. Imbag\u0127ad tg\u0127addi lejn it-triq li tag\u0127ti g\u0127all-Isla, u wara li taqsam minn fuq pont lejn il-knisja ta’ Santa Tere\u017ca, kienet tkompli lura mit-Triq tax-Xatt lejn il-Parro\u010b\u010ba.<\/p>\n\n\n\n
Min\u0127abba l-bini tal-fortifikazzjonijiet u l-bini li kompla tiela’ \u0121ewwa Bormla, il-Fratellanza bidlet id-dawra tal-pur\u010bissjoni li issa bdiet tg\u0127addi minn Triq l-Oratorju, lejn in-na\u0127a tal-knisja ta’ Santa Margerita minn Strada San Giorgio, Santa Tere\u017ca u lura lejn il-Knisja Parrokkjali. Fl-1982 saret bidla o\u0127ra: il-pur\u010bissjoni bdiet tin\u017cel mill-Parro\u010b\u010ba lejn Pjazza Paolino Vassallo, tg\u0127addi minn Triq Santa Tere\u017ca u minn hemm tibqa’ g\u0127addejja lejn il-Knisja Parrokkjali mit-toroq tas-soltu.
<\/p>\n\n\n\n
Id-Daqqaq Tal-Flawt
U Tat-Tanbur<\/p>\n\n\n\n
Sa g\u0127add ta’ snin wara l-gwerra, quddiem il-pur\u010bissjoni, kien ikun hemm id-daqqaq tal-fifra u mieg\u0127u tifel idoqq it-tanbur. Nafu li dari d-daqq tal-flawt u t-tnabar \u0121ewwa Bormla kien isir ukoll quddiem pur\u010bissjonijiet o\u0127ra b\u0127al dik tas-Salib Imqaddes li kienet issir fit-3 ta’ Mejju. Kienu jdoqqu melodiji kiebja b\u0127allikieku biex i\u0127abbru l-misteri kbar tal-Passjoni u l-mewt tal-Mulej. Nafu li f’Malta, sa mi\u017c-\u017cminijiet tan-nofs, Uffi\u010bjali Pubbli\u010bi li kienu jaqraw il-bandi, jew avvi\u017ci uffi\u010bjali f’diversi bliet u r\u0127ula, kien ikollhom quddiemhom lil tal-flawt, tnabar u wkoll trombi.<\/p>\n\n\n\n
Id-Da\u0127la F’\u0120erusalemm<\/p>\n\n\n\n
L-a\u0127\u0127ar episodji tal-\u0127ajja ta’ \u0120esu\u2019 se\u0127\u0127ew f’\u0120erusalemm. Sitt ijiem qabel l-G\u0127id tal-Lhud \u0120esu\u2019 mar Betanja g\u0127and La\u017c\u017cru.<\/p>\n\n\n\n
‘ll-g\u0127ada, il-folol ta’ nies li kienu \u0121ew<\/em> \u0120wanni 12, 12-15<\/em><\/p>\n\n\n\n Dan huwa l-ftu\u0127 tar-rappre\u017centazzjoni drammatika tal-Passjoni ta’ Sidna \u0120esu\u2019. Wie\u0127ed jinnota li minbarra l-fratelli tal-Kur\u010bifiss u l-kleru, jie\u0127du sehem ukoll f’dan Il-pageant religju\u017c tfal b’ilbies tradizzjonali, kif ukoll kbar b’vestwarju li jirrappre\u017centaw persuna\u0121\u0121i stori\u010bi u bibli\u010bi. Din id-drawwa jing\u0127ad li da\u0127\u0127alha fir-Rabat, Malta, il-Baruni Giuseppe DePiro Gourgion. \u0120ewwa Bormla bdiet fl-1968 bil-figura biblika ta’ Xmun minn \u010aireni j\u0121orr is-salib flimkien ma\u017c-\u017cew\u0121 uliedu.<\/p>\n\n\n\n L-Istandard Tal-Fratellanza<\/p>\n\n\n\n Il-Fratellanza kellha standard antik. Kien iswed u fuqu kellu rappre\u017centazzjoni ta’ Kristu Msallab. Din saret mill-arazzier Francesco Lamora u t\u0127allset mill-Kaptan Giovanni Maurico fl-1752. Qamet 25 skud. Fl-1819 sar standard \u0121did li \u0127allas g\u0127alih \u0120u\u017ceppi Azzopardi, u fl-1856 Filippu Tabone \u0127are\u0121 l-ispi\u017ca g\u0127all-kru\u010betta u l-lasta tar-ram indurati, li n\u0127admu f’Ruma.<\/p>\n\n\n\n Bandalora: Passio Domini Nostri Jesu <\/em>Christi<\/em><\/p>\n\n\n\n \u017bew\u0121t itfal bil-misteri – il-pellikan u l-\u0127uta.<\/p>\n\n\n\n Jimxu tnejn bil-lanterni u warajhom \u017cew\u0121t itfal bil-misteri – il-kal\u010bi u l-g\u0127eneb, u fanal \u017cg\u0127ir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Kitba ta’ Carmel Galea Scannura Il-Fratellanza tal-Kur\u010bifiss bdiet torganizza l-Pur\u010bissjoni tal-\u0120img\u0127a l-Kbira. Tissemma’ g\u0127all-ewwel darba meta Mro. Gerolamo Ciumi n\u0127atar Rettur, imma sal-1694 l-ispejje\u017c me\u0127tie\u0121a kienu hekk kbar li ma tantx kont issib min kien lest jie\u0127u fuq spallejh ir-responsabbilt\u00e0 ta’ din il-kariga. Dak i\u017c-\u017cmien kienet mag\u0127rufa b\u0127ala l-Pur\u010bissjoni ta’ Kristu Mejjet. Fiha kienu jie\u0127du sehem il-fratelli flimkien ma’ tfal b’lanterni u tor\u010bi fidejhom, li … Continue reading Il-Pur\u010bissjoni tal-\u0120img\u0127a l-Kbira<\/span>
g\u0127all-festa, kif semg\u0127u li \u0120esu\u2019 kien \u0121ej<\/em>
\u0120erusalemm, \u0127adu l-frieg\u0127i tal-palm u<\/em>
\u0126ar\u0121u jilqg\u0127uh. U bdew jg\u0127ajtu: “Hosanna!<\/em>
Imbierek min \u0121ej f\u2019isem il-Mulej! Imbierek<\/em>
is-sultan ta’ I\u017crael!” \u0120esu\u2019 sab felu u rikeb<\/em>
fuqu, kif hemm miktub. “Tib\u017cax, bint Sijon!<\/em>
Ara, \u0121ej is-sultan tieg\u0127ek, riekeb fuq felu<\/em>
ta’ \u0127mara.'” <\/em><\/p>\n\n\n\n
Kur\u010bifiss akkumpanjat minn \u017cew\u0121 lanterni.
\u017bew\u0121t itfal libsin i\u017c-\u017cimarra j\u017commu platti b’simboli tal-misteri tal-passjoni – il-\u0127aruf u l-kal\u010bi.<\/p>\n\n\n\n
Din il-bandalora tin\u0121arr fil-bidu tal-pur\u010bissjoni b\u0127allikieku biex t\u0127abbar it-tema tar-rappre\u017centazzjoni religju\u017ca tal-\u0120img\u0127a Mqaddsa li nkunu se naraw. Din saret fl-1962 mis-Sinjura G. Minuti ta\u0127t id-direzzjoni tal- Kan. \u0120u\u017ceppi Cassar.<\/p>\n\n\n\n